تفسیر السعدی
إِۦلَـٰفِهِمْ رِحْلَةَ ٱلشِّتَآءِ وَٱلصَّيْفِ ﴿٢﴾
لِإِيلَافِ قُرَيْشٍ براي ائتلاف قريش ، إِيلَافِهِمْ رِحْلَةَ الشِّتَاء وَالصَّيْفِ ائتلافشان در سفر، زمستاني و تابستاني فَلْيَعْبُدُوا رَبَّ هَذَا الْبَيْتِ پس بايد پروردگار اين خانه را بپرستند الَّذِي أَطْعَمَهُم مِّن جُوعٍ وَآمَنَهُم مِّنْ خَوْفٍ آن که به هنگام گرسنگي طعامشان داد و از بيم در امانشان داشت.
مکي و 4 آيه است.
بسم الله الرحمن الرحيم
(1 - 4) بسیاری از مفسرین گفتهاند که جار و مجرور متعلق به سورهایست که قبل از آن میباشد؛ یعنی آنچه با اصحاب فیل کردیم به خاطر امنیت قریش و پایدار بودن منافعشان بود، تا کوچ آنها در زمستان به یمن و در تابستان به شام برای کسب و تجارت به خوبی انجام بگیرد. پس خداوند کسانی را که به آنها قصد بد کردند هلاک کرد، و حرم و اهل آن را در نزد عربها با اهمیت گرداند تا همه به آنها احترام گذاشتند، و هیچ گاه به سوی آنها در هیچ مسافرتی دست تعرض دراز نکنند. بنابراین آنها را به شکرگزاری فرمان داد و فرمود: (﴿فَلۡيَعۡبُدُواۡ رَبَّ هَٰذَا ٱلۡبَيۡتِ﴾) باید پروردگار این خانه را پرستش کنند؛ یعنی او را یگانه بدانند و عبادت را خالصانه برای او انجام دهند. (﴿ٱلَّذِيٓ أَطۡعَمَهُم مِّن جُوعٖ وَءَامَنَهُم مِّنۡ خَوۡفِۢ﴾) پس روزیِ فراوان و امنیت، از بزرگترین نعمتهای دنیوی است که ایجاب میکند آدمی شکر خدا را به خاطر آن به جای آورد. پس ای خدا! تو را بر نعمتهای ظاهری و باطنیات ستایش میکنیم. و خداوند فرمود:«پروردگار خانۀ کعبه»، با اینکه او پروردگار همه چیز است، و این برای بیان فضیلت و شرافت کعبه میباشد.
* * *